بیمار جوان HIV مثبت تحت درمان آنتی رتروویرال نامنظم با ووناویر، که از 2 هفته قبل از مراجعه بطور ناگهانی دچار پارزی نیمه راست بدن به همراه اختلال حافظه دورو کندی تکلم شده است. در سیر بستری پارزی اندام تحتانی بیمار گسترش و قدرت عضلانی اندام تحتانی به یک پنجم کاهش یافت، به گونه ای که بیمار قادر به راه رفتن نبود. MRI مغز انجام و تشخیص معلوم شد. بیمار با داروهای ضد HIV و پیگیری سرپایی مرخص شد.

هدف: اختلال در کنترل پاسچر به عنوان مهمترین عامل زمین خوردن در افراد همی پارزی به دنبال سکته مغزی شناخته شده است. یکی از مشخصات بارز عدم تعادل پاسچرال در این بیماران، عدم تقارن در تحمل وزن روی اندام تحتانی است. هدف این مطالعه بررسی تاثیر بهبود تقارن از طریق مداخلات درمانی بر ثبات پاسچر در بیماران همی پارزی بود.روش بررسی: در این مطالعه شبه تجربی که از نوع قبل و بعد می باشد، 27 بیمار همی پارزی به روش در دسترس و ساده از بین بیماران همی پارزی مراجعه کننده به درمانگاه اعصاب بیمارستان حضرت رسول انتخاب شدند. جهت ارزیابی انحراف پاسچرال از بیماران خواسته شد با چشمان باز و بسته روی صفحات نیرو بایستند. ارزیابی ها شامل اندازه گیری شاخص عدم تقارن، ریشه دوم میانگین (RMS) نوسان مرکز فشار و RMS سرعت نوسان مرکز فشار در صفحات فرونتال و ساژیتال بود. در مرحله بعد در حالی  که یک کفی 10 میلی متری زیر پای غیر درگیر بیمار قرار داده شده بود، ارزیابی های اولیه تکرار  شد. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون آماری تحلیل واریانس برای اندازه گیریهای مکرر استفاده شد.یافته ها: تاثیر خالص کفی بر شاخص عدم تقارن معنی دار بود (0001/P<0) کفی و حالت بینایی تعاملی با یکدیگر نداشته و تاثیر خالص کفی بر شاخصه های ثبات پاسچر معنی دار نبود (مقدار احتمال برای RMS نوسان مرکز فشار در صفحات فرونتال و ساژیتال به ترتیب 186/P=0 و 245/ P=0و برای RMS سرعت نوسان مرکز فشار در صفحات فرونتال و ساژیتال به ترتیب 259/ P=0و 342/P=0 بدست آمد).نتیجه گیری: قراردادن کفی با مایل نمودن مرکز گرانش به سمت خط وسط بدن، باعث بهبود تقارن می شود. با توجه به این که بهبود تقارن باعث کاهش بی ثباتی پاسچرال نگردید، تحمل وزن نامتقارن نمی تواند عامل اصلی بی ثباتی پاسچرال باشد. لذا درصورت تایید این مطلب در مطالعات دیگر و بدون محدودیت های این تحقیق، بهبود تقارن نباید هدف اصلی برنامه های توانبخشی باشد که به دنبال بهبود تعادل ایستاده هستند.

سابقه و هدف: شایع ترین تظاهر اختلال عملکرد نورولوژیک متعاقب سکته مغزی ضعف حرکتی است. ضعف عضلانی یک عامل زمینه ای برای ایچاد اختلال در توانایی راه رفتن بیماران سکته مغزی می باشد. هدف از این مطالعه بررسی رابطه بین قدرت ایزومتزیک عضلات اندام تحتانی مبتلا و دو وظیفه عملکردی توانایی راه رفتن و تعادل و مهارت های حرکتی در مرحله مزمن همی پارزی بعد از سکته مغزی بود.مواد و روش ها: ایم مطالعه تحلیلی مقطعی در سال 1382 و در آسایشگاه سالمندان کهریزک انجام شد. 34 بیمار همی پارزی ثانویه به سکته مغزی از طریق نمونه گیری در دسترس مورد مطالعه قرار گرفتند. بیمارانی انتخاب شدند که حداقل 12 ماه از شروع سکته مغزی آن ها گذشته باشد. قدرت ایزومتریک هفت گروه عضلانی آن ها با نیروسنج دستی اندازه گیری گردید. دو فعالیت عملکردی توانایی راه رفتن و تعادل و مهارت های حرکتی به ترتیب با استفاده از آزمون های FAC و timed get up & go اندازه گیری شدند. از همبستگی اسپیرمن و رگرسیون خطی به ترتیب برای بررسی روابط و براورد نتایج بین متغیرها استفاده گردید.یافته ها: سن بیماران مورد مطالعه 52.41±6.19 سال و زمان سپری شده از سکته 37±26.37 ماه بود. قدرت همه گروه های عضلانی مورد مطالعه به استثنای اکستانسورهای ران (r=0.16) همبستگی معناداری با نمرات آزمون timed get up &go داشت (r=0.37-0.45). قدرت هیچ یک از این گروه های عضلانی، به استثنای ابداکتورهای ران (r=0.34)، همبستگی معناداری با نمرات آزمون FAC نداشت (r=-0.021-0.2).بحث: نتایج نشان داد که قدرت همه عضلات، به جز اکستانسورهای ران، عامل معتبری برای براورد تعادل و مهارت های حرکتی و قدرت ابداکتورهای ران عامل معتبری برای براورد توانایی راه رفتن هستند. همچنین با توجه به این مطالعه به اندازه گیری قدرت عضلات اندام تحتانی مبتلا برای ارزیابی تعادل و مهارت های حرکتی و درمان بیماران در مرحله مزمن توانبخشی بعد از سکته مغزی تاکید می شود.

سابقه: یکی از علل عمده مرگ و ناتوانی در تمام جوامع، سکته مغزی است و شایع ترین عارضه ناشی از سکته مغزی همی پلژی یا همی پارزی است.هدف: هدف از این مطالعه تعیین اختلالات عملکرد حرکتی در بیماران همی پارزی و تاثیر پروتکل تمرینات عملکردی، تعادل وتقویتی FBS در درمان این اختلالات بود.روش بررسی: 34 بیمار همی پارزی ثانویه به سکته مغزی با میانگین و انحراف معیار سنی 6.19 52.41± از طریق نمونه گیری در دسترس مورد مطالعه قرار گرفتند. انتخاب بیماران به گونه ای بود که حداقل 12 ماه از زمان شروع سکته مغزی آن ها گذشته باشد. بیماران به صورت تصادفی در یکی از دو گروه آزمون و کنترل قرار گرفتند و عمکرد حرکتی آنها با استفاده از مقیاس تعادل، قدرت و عملکرد (functional, balance&strength:FBSS) قبل و بعد از 12 جلسه درمان ارزیابی گردید. این مقیاس، یک معیار ارزیابی رتبه ای تعادل ایستاده و نشسته، تحرک عملکردی و الگوهای راه رفتن است. در این مقیاس، تونیسیته عضلانی با مقیاس تغییر یافته اشورت (Modified ashworth scale) رتبه بندی می شود. همچنین قدرت عضلانی با نیرو سنج و دامنه حرکتی با گونیامتر اندازه گیری می شود. سرعت راه رفتن، طول استراید (stride) و کادانس (cadence) نیز ثبت می گردند. گروه مورد پروتکل تمرینات FBS را دریافت کردند که ترکیبی از تمرینات تعادلی ایستاده و نشسته، تحرک عملکردی، الگوهای راه رفتن، و حرکات انتخابی، هوازی و تقویتی است. به گروه کنترل پروتکل تمرینات FBS به استثنای تمرینات تقویتی داده شد. آزمون «تی» نمونه های مستقل و «تی» نمونه های زوج به ترتیب برای مقایسه نتایج قبل و بعد درمان بین گروهی و درون گروهی استفاده گردید.یافته ها: شاخص عملکرد حرکتی در هر دو گروع بعد از مداخله افزایش معنادار(P<.0001) نشان داد. افزایش شاخص عملکرد حرکتی بعد از درمان در گروه مورد نسبت به گروه کنترل قابل توجه (P<.0001) بود. نتایج آزمون «تی» مستقل نشان داد که اختلاف معناداری (P<.0001) در تفاضل میانگین متغیر عملکرد حرکتی بین دو گروه مورد و کنترل وجود دارد.نتیجه گیری: نتایج این مطالعه، موثر بودن تمرینات تقویتی عضلات را در بهبود عملکرد حرکتی در مراحل مزمن توانبخشی بعد از سکته مغزی تایید می کند.

مقدمه: نقش و اهمیت تکالیف دوگانه و نیم کره راست برای حفظ کنترل وضعیتی، در مطالعات بسیاری ذکر گردیده است، اما تاثیر سطوح مختلف تکلیف بینایی روی کنترل وضعیتی در بیماران همی پارزی مزمن راست و چپ مشخص نشده است. بنابراین این مطالعه با هدف، بررسی مقایسه ای تاثیر تکلیف بینایی بر کنترل وضعیتی بیماران همی پارزی مزمن راست و چپ انجام شد.مواد و روش ها: 6 بیمار همی پارزی راست و 14 بیمار همی پارزی چپ به روش نمونه گیری غیر احتمالی ساده در مطالعه حاضر شرکت کردند. کنترل وضعیتی بر روی صفحه نیرو در حالات مختلف چشم باز، چشم بسته، جستجوی هدف دار در فاصله دور و نزدیک و جستجوی بدون هدف در فاصله دور و نزدیک مورد بررسی قرار گرفت. پارامترهای نوسان مرکز فشار در این مطالعه شامل سطح کل نوسان، میانگین سرعت، طول مسیر و سطح فاز کل بود.یافته ها: اثر اصلی تکلیف وضعیتی در تمامی پارامترها (میانگین سرعت، طول مسیر و سطح فاز کل) به جز سطح کل نوسان و همچنین اثر اصلی سمت مبتلا فقط در پارامتر سطح کل نوسان مرکز فشار معنی دار بود (P£0.05). اثر متقابل سمت مبتلا با تکلیف وضعیتی در هیچ یک از پارامترهای مرکز فشار به جز صفحه فاز کل معنی دار نبود (P³0.05).نتیجه گیری: با توجه به عدم تفاوت اثر تکلیف بینایی بر کنترل وضعیتی بیماران همی پارزی راست و چپ می توان گفت هر دو گروه بیماران از راهکارهای مشابهی در این تکالیف استفاده می کنند.

زمینه و هدف: مطالعات زیادی برای دستیابی به عوامل موثر در کاهش عوارض ناشی از ایسکمی در مبتلایان به سکته مغزی صورت گرفته است. این مطالعه به منظور تعیین ارتباط سطح سرمی منیزیم توتال بدو ورود با پیامد بالینی بیماران مبتلا به سکته مغزی انجام شد.روش بررسی: این مطالعه توصیفی - مقطعی روی 316 بیمار (170 مرد و 146 زن) مبتلا به سکته مغزی بستری در بخش اورژانس بیمارستان امام حسین (ع) وابسته به دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی تهران از فروردین 1389 لغایت خرداد 1390 انجام شد. بیماران از نظر اطلاعات دموگرافیک، وجود بیماری زمینه ای، داروهای مصرفی، سطح منیزیم توتال بدو ورود و پیامدهای بالینی سه ماهه اول و سه ماهه دوم مورد بررسی قرار گرفتند. داده ها با استفاده از نرم افزار آماری SPSS-18 و آزمون های کای اسکوئر، فیشر و پیرسون تجزیه و تحلیل شدند.یافته ها: متوسط سن بیماران 65±15.8 سال با دامنه سنی 102 - 14 سال بود. ضعف اندام (69.9 درصد) شایع ترین شکایت بالینی و همی پارزی (63.6 درصد) شایع ترین علامت در بدو مراجعه بیماران بود. شایع ترین یافته در پیگیری سه ماهه مرگ (16.8 درصد) و در پیگیری سه ماهه دوم سکته مجدد (2.5 درصد) بود. بین سطح سرمی منیزیم توتال و پیامد سه ماهه اول و سه ماهه دوم در برش های (cut-point) مختلف منیزیم ارتباط آماری معنی داری یافت نشد. همچنین بین سطح سرمی منیزیم توتال و سن، جنس و بیماری های همراه ارتباط آماری معنی داری یافت نشد.نتیجه گیری: این مطالعه نشان داد که اگر سطح سرمی منیزیم توتال در محدوده طبیعی و یا هیپومنیزیمی علامتدار باشد؛ اثری روی پیامد سه ماهه اول و سه ماهه دوم بیماران ندارد.

زمینه و هدف: درد شانه و ادم دست ناشی از همی پلژی یا همی پارزی یک یافته شایع پس از سکته مغزی می باشند که استقلال بیمار را در انجام فعالیت روزمره بشدت محدود می نماید. پژوهش حاضر به منظور تعیین تاثیر تکنیک ماساژ تخلیه لنف (Manual lymph drainage) بر میزان ادم دست و درد شانه بیماران مبتلا به همی پارزی - همی پلژی اندام فوقانی پس از سکته مغزی انجام شده است.روش بررسی: در یک مطالعه کارآزمایی بالینی، تعداد 62 بیمار 70-35 ساله مبتلا به همی پارزی - همی پلژی اندام فوقانی در اثر سکته مغزی که دچار درد شانه یا ادم دست بودند، انتخاب و به صورت تصادفی در گروه آزمون و شاهد قرار داده شدند. سپس برای هر یک از نمونه های گروه آزمون 5 جلسه ماساژ تخلیه لنف (هر روز یک جلسه و بمدت 20 دقیقه) انجام شد. وضعیت حسی، عاطفی، شدت درد و همچنین ارزیابی کلی درد شانه و همچنین اندازه دور مچ دست و قسمت میانی بازو با استفاده از پرسشنامه سنجش درد مگ گیل (MPQ-SF= McGill Pain Questionnaire-Short Form) و خط کش نواری، قبل و 24 ساعت پس از آخرین جلسه ماساژ در هر دو گروه آزمون و شاهد اندازه گیری و در بین دو گروه مورد مقایسه قرار گرفت. تجزیه و تحلیل داده ها توسط آزمون های آماری توصیفی و تحلیلی (t مستقل، t زوجی، کای دو، آنالیز واریانس یکطرفه و ضریب همبستگی) صورت گرفت.یافته ها: میانگین شاخص حسی درد شانه گروه آزمون قبل از ماساژ2.3±0.9  و پس از ماساژ1.3±0.4 محاسبه گردید (p<0.05). میانگین شدت درد شانه بر اساس مقیاس بصری درد، پس از ماساژ در گروه آزمون3.3±1.2  و شاهد4.8±1.5  بود (p<0.05). از لحاظ میانگین اندازه دور بازو، قبل و پس از ماساژ در گروه آزمون به ترتیب 29±4.6 و 28.1±3.9 سانتیمتر و در گروه شاهد به ترتیب  29.4±4.1و 29.7±3.9  سانتیمتر به دست آمد (p<0.05). همچنین میانگین اندازه دور مچ دست، قبل و پس از ماساژ در گروه آزمون به ترتیب 17.2±1.1 و 0.9 16.4± سانتیمتر و در گروه شاهد به ترتیب 16.9±0.8 و 17.1±1.1 سانتیمتر بود (p<0.05).نتیجه گیری: با توجه به نتایج حاصل از پژوهش حاضر، آموزش و بکارگیری تکنیک ماساژ تخلیه لنف توسط پرسنل درمانی و مراقبتی می تواند گام موثری در پیشگیری و یا کاهش درد شانه و ادم دست و بالطبع بهبود عملکرد حرکتی بیماران مبتلا به همی پارزی – همی پلژی اندام فوقانی در اثر سکته مغزی محسوب گردد.

زمینه و هدف: واقعیت مجازی، تکنولوژی رایانه ای همراه با محیط و اشیا مجازی است که افراد در آن قادر به دستکاری و تغییر محیط هستند. هدف این مطالعه تعیین تاثیر تمرینات حسی-حرکتی در محیط مجازی بر عملکرد اندام فوقانی کودکان مبتلا به فلج مغزی همی پارزی بود.روش بررسی: تعداد 16 کودک مبتلا به فلج مغزی همی پارزی از جامعه در دسترس شهر اهواز در یک کارآزمایی بالینی تصادفی یک سویه کور در 2 گروه 8 نفره بررسی شدند (واقعیت مجازی و کنترل). برنامه درمانی شامل جلسات 1.5 ساعته تمرین در محیط مجازی و به مدت 4 هفته به صورت یک روز در میان بود. ارزیابی توسط ابزار کفایت حرکتی برواینینکس- اوزرتسکی و فعالیت حرکتی کودکان، قبل، بعد و3  ماه پس از اتمام مداخلات صورت گرفت. از نرم افزار SPSS-16 جهت انتخاب تصادفی نمونه ها و همچنین تحلیل داده ها با استفاده از آزمون آنالیز واریانس در تکرار مشاهدات در سطح معناداری 0.50 استفاده گردید.یافته ها: آنالیز اطلاعات ابزارهای ارزیابی حاکی از اختلاف معنادار آماری گروه واقعیت مجازی نسبت به گروه کنترل بود (ابزار کفایت حرکتی برواینینکس- اوزرتسکی: تغییر میانگین سرعت و مهارت از 0.06±0.25 به 0.23±1.22 در جلسه پس از درمان). آنالیز اطلاعات جلسه پیگیری ارزیابی نیز حاکی از عدم وجود تفاوت معنادار آماری بین جلسات پس از درمان و پیگیری در هر 2 گروه مطالعه بود.نتیجه گیری: تکنولوژی واقعیت مجازی از طریق تمرینات شدید مکرر در یک محیط تعاملی و انگیزاننده میتواند به عنوان یک روش درمانی مناسب در بهبود عملکرد اندام فوقانی کودکان مبتلا به فلج مغزی همی پارزی تلقی گردد.

سابقه و هدف: همی پارزی مزمن اندام فوقانی یکی از عوامل مهم ایجاد ناتوانی عمل کردی در بیماران سکته مغزی می باشد و به همین دلیل درمان های جایگزین مختلفی با هدف بازگرداندن زودهنگام عمل کرد اندام فوقانی مبتلا مطرح شده اند. آینه درمانی یک روش درمانی است که میزان اثر بخشی آن در مقایسه با روش های دیگر سنجیده نشده است. لذا این پژوهش با هدف مقایسه تاثیر دو روش آینه درمانی و تمرینات دو دستی بر عمل کرد دست بیماران همی پارزی مزمن انجام شد.مواد و روش ها: در این کارآزمایی بالینی تصادفی دوسوکور، تعداد 24 نفر بیمار مبتلا به سکته مغزی به صورت نمونه گیری سیستماتیک انتخاب و در دو گروه (12 نفر گروه تمرینات دو دستی و 12 نفر گروه آینه درمانی) قرار داده شده اند. برنامه درمانی شامل 15 جلسه درمان (5 روز در هفته) بود که برای هر جلسه این برنامه برای گروه آینه درمانی 30 دقیقه تمرینات دودستی با آینه و برای گروه کنترل برنامه درمانی شامل 30 دقیقه تمرینات دودستی بدون آینه بود. عمل کرد دست بیماران با استفاده از مقیاس ارزیابی فوگل مایر، مهارت های حرکتی ظریف با استفاده ازآزمون Box & Block و قدرت عضلانی با استفاده از نیروسنج جامار قبل و بعد از درمان و پس از یک دوره یک ماهه پس از اتمام درمان ارزیابی شد.یافته ها: اطلاعات به دست آمده از تجزیه و تحلیل داده ها نشان داد که اختلاف میانگین نمرات به دست آمده از ارزیابی عمل کرد دست، حرکات ظریف و قدرت عضلانی در گروه آینه درمانی بلافاصله پس از درمان و پس از دوره پیگیری به شکل معناداری بالاتر از اختلاف میانگین این آزمون ها در گروه تمرینات دوطرفه بود (p>0.05).نتیجه گیری: یافته های حاصل از پژوهش حاضر نشان می دهد که روش آینه درمانی ممکن استروش موثرتری از تمرینات دو دستی جهت بهبود عمل کرد دست بیماران سکته مغزی که در فاز مزمن بهبودی قرار دارند باشد.

زمینه و هدف: اختلالات تعادلی و راه رفتن از جمله عوارض حرکتی شایع به دنبال سکته مغزی می باشند. نتایج تحقیقات نشان می دهد که روش های متداول فیزیوتراپی قادر نیستند به طور موثری این اختلالات را درمان نمایند. بنابراین لزوم انجام بررسی های گسترده تر در مورد شناخت علل این عوارض و ارایه راهکارهای درمانی موثر ضروری به نظر می رسد.روش کار: در این بررسی تجربی 30 بیمار مبتلا به همی پارزی با دامنه سنی 60-40 سال شرکت نمودند. بیماران به طور تصادفی به دو گروه تقسیم شدند. گروه اول به روش «حرکت درمانی بر اساس ایجاد محدودیت» و گروه دوم به روش «حرکت درمانی انبوه» به مدت 3 هفته تحت درمان قرار گرفتند. ارزیابی های آزمایشگاهی شامل اندازه گیری سرعت سیکل راه رفتن و پارامترهای کینتیک راه رفتن (دامنه و سرعت نوسانات مرکز فشار اندام های سالم و مبتلا در صفحات ساژیتال و فرونتال) بودند که قبل و پس از دوره درمان ثبت و مورد مقایسه قرار گرفتند. جهت آنالیز آماری اطلاعات، در صورت نرمال بودن توزیع داده ها از آزمون های پارامتری t test و pair t test و در صورت غیرنرمال بودن توزیع داده ها از آزمون های غیرپارامتری Wilcoxon وMann-Whitney ، استفاده شد. از SPSS V 11.5 نیز استفاده شد.یافته ها: سرعت سیکل راه رفتن در هر دو گروه افزایش نشان داد (p=0.03, p=0.01). در گروه اول دامنه نوسانات مرکز فشار پای سالم و مبتلا در صفحه فرونتال کاهش معنی داری نشان داد (p=0.03, p=0.008). ضمنا سرعت نوسانات مرکز فشار پای مبتلا در دو صفحه ساژیتال و فرونتال نیز کاهش معنی داری نشان داد (p=0.01, p=0.03). در گروه دوم تنها دامنه نوسانات مرکز فشار پای سالم در صفحه ساژیتال کاهش معنی داری نشان داد (p=0.03).نتیجه گیری: فیزیوتراپی به روش «حرکت درمانی بر اساس ایجاد محدودیت» قادر است با غلبه بر پدیده یادگیری در عدم استفاده و با اصلاح عارضه نقص در ارسال پیام های حسی به سمت مراکز کنترل کننده حرکت، به نحو موثرتری اختلالات تعادلی دینامیک ضمن راه رفتن را درمان کند.